Μιχάλης Λ. Λορεντζιάδης

MD, PhD, FISS

Επ.Καθηγητής, Γενικός Χειρουργός

Χειρουργική μαστού

Πολλές γυναίκες σε κάποια στιγμή της ζωής τους παρατηρούν αλλαγές στο στήθος τους. Η ηλικία, τα επίπεδα ορμονών και η λήψη φαρμάκων μπορεί να δημιουργήσουν εξογκώματα ή ογκίδια στο μαστό.

Αν παρατηρήσετε κάποιο εξόγκωμα, πόνο, εξάνθημα ρωτήστε το γιατρό σας. Παρόλο που πολλές γυναίκες φοβόνται καρκίνο, τα περισσότερα προβλήματα στο στήθος ΔΕΝ είναι καρκίνος.

Κάποιες απο τις πιό κοινές αιτίες εμφάνισης αλλαγών στο στήθος είναι:

  • Ινοκυστική νόσος – πρήξιμο, το οποίο συνδέεται με την περίοδο
  • Κύστεις – τοπική συλλογή υγρού
  • Ιναδενώματα – στερεά, στρογγυλά εξογκώματα με λαστιχώδη υφή, τα οποία κινούνται εύκολα όταν πιεσθούν, τα οποία παρουσιάζονται συχνότερα σε νεότερες γυναίκες
  • Τραυματισμοί
  • Κατά τη διάρκεια της λοχείας φραγμένοι πόροι
  • Θηλώματα μέσα στους πόρους

Πρόληψη και έγκαιρη διάγνωση

Σε όλες τις επιστημονικές έρευνες και σύμφωνα με τις συστάσεις όλων των διεθνών οργανισμών υγείας τονίζεται η σημασία της εξέτασης, της σωστής ενημέρωσης και της έγκαιρης διάγνωσης.

Οι γυναίκες άνω των 40 ετών θα πρέπει να κάνουν μαστογραφία κάθε χρόνο και να συνεχίσουν καθ’όλη τη διάρκεια της ζωής τους εφόσον είναι υγιείς. Παρόλο που ακόμη και με τη μαστογραφία κάποιοι καρκίνοι μπορεί να μην ανιχνευθούν, παραμένει το γεγονός ότι είναι ένα εξαιρετικά αποτελεσματικό και πολύτιμο εργαλείο στη διάγνωση του καρκίνου του μαστού.

Οι γυναίκες στις ηλικίες των 20 και 30 ετών θα πρέπει να εντάξουν την κλινική εξέταση του μαστού σε ένα τακτικό προληπτικό έλεγχο, ο οποίος θα πρέπει να γίνεται  τουλάχιστον κάθε τρία χρόνια, υπό την επίβλεψη του γιατρού τους.

Η αυτοεξέταση είναι μιά διαδεδομένη εναλλακτική για νέες γυναίκες στην ηλικία των 20 ετών. Θα πρέπει όμως να είναι ενήμερες για τα πλεονεκτήματα και του περιορισμούς της αυτοεξέτασης. Σε κάθε περίπτωση θα πρέπει να επικοινωνούν με το γιατρό τους σε περίπτωση που παρατηρήσουν κάποια αλλαγή στο μαστό.

Τέλος θα πρέπει να τονίσουμε ότι γυναίκες οι οποίες ανήκουν στις ομάδες υψηλού κινδύνου – κληρονομικότητα, …. – θα πρέπει να είναι συνεπείς στην τακτική διεξαγωγή των εξετάσεών τους.

Καρκίνος του μαστού

Ο καρκίνος του μαστού είναι η πιό συχνή μορφή καρκίνου στις γυναίκες, καθώς προσβάλλει μία γυναίκα στις οκτώ.

Οι παράγοντες που επιρρεάζουν την ανάπτυξη καρκίνου του μαστού, είναι:

  • Η ηλικία και το φύλο – Ο κίνδυνος ανάπτυξης καρκίνου του μαστού αυξάνεται με την πάροδο του χρόνου. Επίσης, εμφανίζεται με σημαντικά μεγαλύτερη συχνότητα σε γυναίκες από ότι σε άνδρες.
  • Οικογενειακό ιστορικό – Υπάρχει  μεγαλύτερη πιθανότητα εμφάνισης καρκίνου του μαστού σε περίπτωση που κοντινός συγγενής είχε καρκίνο του μαστού, της μήτρας ή του παχέος εντέρου. Περίπου το 20-30% των γυναικών με καρκίνο του μαστού έχουν οικογενειακό ιστορικό της ασθένειας.
  • Γονίδια – Εχει βρεθεί ότι γυναίκες με γονιδιακό ελάττωμα στα γονίδια BRCA1 και BRCA2 έχουν 80% πιθανότητες να αναπτύξουν καρκίνου του μαστού σε κάποιο στάδιο της ζωής τους.
  • Εμμηνοροϊκός κύκλος – Γυναίκες που ο κύκλος τους άρχισε πριν την ηλικία των 12 ετών ή τελείωσε μετά την ηλικία των 55, έχουν αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του μαστού.

Αλλοι παράγοντες κινδύνου είναι:

  • η κατανάλωση αλκοόλ
  • ηλικία τεκνοποίησης
  • παχυσαρκία
  • ακτινοβολία
  • ορμονοθεραπεία με οιστρογόνα

Στα αρχικά στάδια, ο καρκίνος του μαστού δεν εμφανίζει συμπτώματα. Αυτός είναι και ο λόγος που τονίζεται η σημασία της εξέτασης και της επίσκεψης στον γιατρό. Όπως όμως αναπτύσσεται, αρχίζουν να εμφανίζονται συμπτώματα όπως:

  • Εξόγκωμα στο στήθος ή στη μασχάλη, το οποίο είναι σκληρό και συνήθως δεν πονάει
  • Αλλαγή στο μέγεθος ή το σχήμα του στήθους ή της θηλής
  • Υγρό το οποίο βγαίνει απο τη θηλή του στήθους

Και οι άνδρες μπορεί να εμφανίσουν καρκίνο στο μαστό. Τα συμπτώματα σε αυτή την περίπτωση περιλαμβάνουν εξόγκωμα στο μαστό και πόνο στο στήθος.

Η θεραπεία για τον καρκίνο του μαστού είναι συνάρτηση αρκετών παραγόντων όπως:
Τύπος και στάδιο καρκίνου
Ευαισθησία του καρκίνου σε κάποιες ορμόνες
Ρυθμός αύξησης του όγκου

Η θεραπεία για τον καρκίνο του μαστού συνήθως περιλαμβάνει:

  • Χειρουργική αντιμετώπιση για την αφαίρεση του όγκου
  • Χημειοθεραπεία με την οποία σκοτώνονται τυχόν καρκινικά κύτταρα τα οποία δεν μπορούν να αφαιρεθούν χειρουργικά
  • Ακτινοβολία για την καταστροφή των ιστών που έχουν προσβληθεί

Η πρόγνωση για την εξέλιξη ασθενούς με καρκίνο του μαστού εξαρτάται κυρίως απο τον τύπο και το στάδιο καρκίνου, απο το οποίο πάσχει. Γενικά ο καρκίνος του μαστού έχει ιδιαίτερα ενθαρρυντικά ποσοστά θεραπείας τα οποία αγγίζουν περίπου το 85%.